Έχουν φύλο τα βραβεία Νόμπελ;


Η εβδομάδα των Νόμπελ έφτασε. Τα βραβεία απονέμονται κάθε χρόνο από τη Σουηδική Ακαδημία (Σουηδική Βασιλική Ακαδημία των Επιστημών) σε διακεκριμένους επιστήμονες και προσωπικότητες, που με τη σκέψη, τη δράση τους, και τις καινοτόμες ανακαλύψεις τους επηρεάζουν την πορεία του κόσμου.

Η αναδρομή στην Ιστορία των βραβείων έχει αποδείξει ωστόσο ότι, οι άνδρες λαμβάνουν κατά πλειοψηφία τα περισσότερα βραβεία σε σχέση με τις γυναίκες. Αν, για παράδειγμα,  μια γυναίκα επιστήμονας κερδίσει το φετινό βραβείο Νόμπελ Φυσικής, το οποίο θα απονεμηθεί την Τρίτη (2/10/18), θα είναι η πρώτη για χρονικό διάστημα πάνω από 50 χρόνων. Στο διάστημα αυτό, μόνο μια γυναίκα έχει τιμηθεί με το Νόμπελ Χημείας, που θα απονεμηθεί την Τετάρτη (3/10).

Σύμφωνα με τα στοιχεία, μεταξύ 1901-2017, από τους συνολικά 605 επιστήμονες που έχουν τιμηθεί με Νόμπελ μόνο οι 18 ήταν γυναίκες. Και από τη συχνότητα των βραβεύσεων προκύπτει ότι οι γυναίκες διακρίνονται περισσότερο στους τομείς  Φυσιολογίας/Ιατρικής (το φετινό βραβείο απονέμεται τη Δευτέρα) αφού έχουν βραβευθεί με 12 Νόμπελ συνολικά (σε ποσοστό αντιστοιχούν στο 21% όσων έχουν βραβευθεί στο συγκεκριμένο τομέα), ενώ έχουν λάβει τέσσερα Νόμπελ στη χημεία και δύο στη Φυσική.  Οι περισσότερες από τις γυναίκες που έχουν τιμηθεί με Νόμπελ έρχονται από δυτικές χώρες.

Η Βασιλική Σουηδική Ακαδημία Επιστημών απονέμει τα Νόμπελ Χημείας και Φυσικής, ενώ το Νόμπελ Φυσιολογίας/Ιατρικής δίνεται από μια επιτροπή του Ιατρικού Ινστιτούτου Καρολίνσκα του Πανεπιστημίου της Στοκχόλμης.

Μέχρι στιγμής δεν είναι εύκολο να διαπιστωθεί αν, με την πάροδο των χρόνων, επιχειρείται μια «εξισορρόπηση» ανάμεσα στα ποσοστά ανδρών και γυναικών που τιμώνται  με Νόμπελ ή αν η «ζυγαριά» εξακολουθεί να βαραίνει υπέρ των ανδρών.

Για την επιλογή των υποψήφιων προς βράβευση, οι αρμόδιες επιτροπές του θεσμού καλούν διακεκριμένους επιστήμονες να υποβάλουν προτάσεις και στην πορεία δημιουργείται ένας κατάλογος με τις επικρατέστερες υποψηφιότητες, από τις οποίες γίνεται η τελική επιλογή.

Για τα Νόμπελ του 2019,  η Βασιλική Σουηδική Ακαδημία Επιστημών θα ζητήσει από τους επιστήμονες, οι οποίοι προτείνουν ονόματα προς βράβευση, να κρίνουν με μεγαλύτερη ευρύτητα, επιλέγοντας περισσότερους υποψηφίους και από τα δύο φύλα, από περισσότερες διαφορετικές εθνότητες, με εξειδικεύσεις σε ακόμα περισσότερους τομείς.  Με το ίδιο σκεπτικό αναμένεται επίσης να αυξηθεί ο  αριθμός των γυναικών επιστημόνων που υποβάλλουν προτάσεις για τα επόμενα Νόμπελ. Σήμερα από τους περίπου 500 επιστήμονες-κριτές στους οποίους προσφεύγουν οι επιτροπές, οι γυναίκες αποτελούν περίπου το ένα τέταρτο (25%).

Αξιοσημείωτο είναι πάντως ότι, από προηγούμενες έρευνες έχει γίνει γνωστό ότι, και οι ίδιες οι γυναίκες συνηθίζουν να προτείνουν άνδρες προς βράβευση, καθώς η πιθανότητα μια γυναίκα επιστήμονας να προτείνει μια γυναίκα συνάδελφό της για Νόμπελ, δεν είναι μεγαλύτερη.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Φωτογραφία: CC Jonathunder-SA 3.0

Σχετική είδηση: Το Νόμπελ Ιατρικής στον Αμερικανό Τζέιμς Π. Αλισον και τον Ιάπωνα Τασούκου Χόνζο

Μοιράσου το άρθρο:



Πηγή

Απάντηση