O πνευματικός σύνδεσμος του Aγ. Γερασίμου Κεφαλλονιάς και του Επισκόπου Μαΐνης Ιερεμίου


Γράφτηκε από τον/την Ι.Μ. Μάνης. 22/10 11:17

ag geras

Τοῦ Σεβ. Μητροπολίτου Μάνης κ. Χρυσοστόμου Γ’


Μεγάλος ἅγιος, θαυματουργός καί λαοφιλής ὁ ὅσιος Γεράσιμος ὁ ἐν Κεφαλληνίᾳ ἱδρυτής τῆς περιφήμου Ἱερᾶς Μονῆς παρά τήν θέσιν Ὁμαλά τῆς νήσου κατά τό ἔτος 1561.

Γόνος ἀριστοκρατικῆς οἰκογενείας τῶν περιφήμων Νοταράδων, ὁ ἅγιος Γεράσιμος διεκρίθη γιά τήν ἀφοσίωσή του στόν Θεό, τήν ἀσκητική του βιοτή καί τόν διδακτικό του λόγο. Ἐκοιμήθη ὁσιακῶς στίς 15 Αὐγούστου τοῦ ἔτους 1579 στήν Κεφαλλονιά, ἀλλά τό σῶμα του παρέμεινε ἄφθορο παρά τήν πάροδο τῶν ἐτῶν.

Τά θαύματά του ὡς εἶναι γνωστόν εἶναι πολλά καί πρόκειται γιά ἕνα λαοφιλῆ ἅγιο γιά ὁλόκληρη τήν ὀρθόδοξη Ἐκκλησία μας.

Πώς τώρα ὅμως συνδέεται ἕνας Ἐπίσκοπος ἀπό τήν Πελοπόννησο μέ τήν νῆσο Κεφαλλονιά καί εἰδικότερα μέ τόν ἅγιο Γεράσιμο; Εἶναι ἕνα ἐνδιαφέρον θέμα. 

Κατ’ ἀρχήν, τό ὄνομα τοῦ Ἐπισκόπου εἶναι Ἱερεμίας (Κατσαΐτης), ὁ ὁποῖος διετέλεσε Ἐπίσκοπος τῆς ἱστορικῆς Ἐπισκοπῆς Μαΐνης κατά τάς ἀρχάς τοῦ 17ου αἰῶνα.

Ἡ Ἐπισκοπή Μαΐνης ὑφίσταται ἀπό τόν 10ο αἰῶνα καί κατεριθμεῖτο ὡς Ἐπισκοπή μεταξύ τῶν ὑπό τήν Μητρόπολιν Κορίνθου τότε ὑποκειμένων ἐπισκοπῶν. Μάλιστα ἡ πρώτη ἀναφορά τῆς Ἐπισκοπῆς Μαΐνης ἀπαντᾶται στό Τακτικό τοῦ Λέοντος ΣΤ’ πού κατετέθη τό 907 στό Πατριαρχικό Ἀρχεῖο.

Ἡ Ἐπισκοπή Μαΐνης καί πρό τοῦ 10ου αἰῶνος περιελάμβανε ὁλόκληρη τήν Μάνη. Ἀργότερα, τόν 13ο αἰῶνα ὅταν προήχθη εἰς Μητρόπολιν ἡ Μονεμβάσια, ὑπήχθη καί ἡ Ἐπισκοπή Μαΐνης σ’ αὐτή τήν νέα Μητρόπολη.

Ἔδρα δέ τῆς Ἐπισκοπῆς Μαΐνης ἦταν τό ἀρχαῖο Οἴτυλο κέντρο τῆς Μέσα Μάνης μέ βυζαντινά καί φραγκικά κάστρα, ὁ δέ Ἐπίσκοπος διέμενε σέ μικρά Ἱερά Μονή. (Βλ. Τάσου Γριτσόπουλου, λῆμμα Μάνη, ΘΗΕ τόμ. Η’, στίχ. 563 ἐπ.). 

Εἰδικότερα, ὁ Ἐπίσκοπος Μαΐνης Ἱερεμίας καταγόταν ἀπό τό Ληξούριον Κεφαλλονιᾶς, γόνος εὐσεβοῦς, ἀρχοντικῆς οἰκογενείας καί μέ ἱκανή παιδεία. Νέος στήν ἡλικία ἐγένετο Ἐπίσκοπος ἀλλά παρέμεινε ὀλίγο χρόνον ὡς Ἐπίσκοπος στό Οἴτυλο. 

Ἀπό ἀγάπη πρός τό πρόσωπον καί τήν ἁγιότητα τοῦ συμπατριώτου του ὁσίου Γερασίμου, ὁ Ἐπίσκοπος Μαΐνης Ἱερεμίας φεύγει ἀπό τό Οἴτυλο καί ἔρχεται στήν γενέτειρά του τήν Κεφαλλονιά, παραιτούμενος ἀπό τήν Επισκοπή καί ὡς πρῴην Μαΐνης πλέον, τό ἔτος 1603 ἀναλαμβάνει, μετά ἀπό ἐκλογή, τήν ἡγουμενεία τῆς Ἱερᾶς Μονῆς Νέας Ἱερουσαλήμ τῶν Ὁμαλῶν στούς πρόποδες τοῦ ὄρους Αἴνου πού εἶχε ἱδρύσει ὁ Ἅγιος Γεράσιμος.

Ὁ Ἱερεμίας διετέλεσε ἐπί μία πεντηκονταετία (1603-1652) ἡγούμενος τῆς Ἱερᾶς Μονῆς καί ὁ εὐλαβέστατος βίος του, ἡ ἔμπνευσή του ἀπό τά ἱερά πνευματικά κατορθώματα τοῦ ὁσίου Γερασίμου, ὁ ἀγῶνας του νά τόν μιμηθεῖ στήν ἄσκηση, στήν προσευχή, στή νηστεία, στή μελέτη τῶν θείων Γραφῶν, ὡς καί ἡ ὅλη του δράση ἦταν σημεῖα ἐξόχως σημαντικά πού κάμνουν ἕναν σύγχρονό του, τόν Ἱερόθεο Ἀββάτιο, νά γράφει: «Ἡ μονή αὕτη διοικεῖται μέ τόν αὐτόν κανονισμόν καί σύστημα καί φροντίδι ἐπιμελεστάτη ὑπό τοῦ θεοφιλοῦς πρῴην Μαΐνης ἐπισκόπου Ἱερεμίου Κατσαΐτη, γέροντος ἐναρέτου καί σεβαστοτάτου ἐν τῇ νήσῳ τῆς Κεφαλληνίας, μεγάλης εἰς τόν τόπον φήμης καί διδασκάλου ἐν λόγοις καί ἔργοις ἐν τῷ μοναστηρίῳ τούτῳ, ὑπογραμμοῦ καί παραδείγματος παντός ἐκκλησιαστικοῦ βαθμοῦ καί πιστοῦ πνευματικοῦ συμβούλου παντός Χριστιανοῦ Ὀρθοδόξου». (Ἠλ. Τσιτσέλη, Κεφαλληνιακά Σύμμικτα, τόμ. Β’, ἐν Ἀθήναις 1960, σελ. 234).

Ἀλλά τό σημαντικότερο σημεῖο τοῦ βίου του ἦταν ἡ μεγάλη συμβολή του γιά τήν ἁγιοκατάταξη τοῦ ὁσίου Γερασίμου. Δύο φορές ἀποτάθηκε μέ ἀξιόλογες ἐπιστολές του στόν Πατριάρχη Κων/λεως Κύριλλο Α’ (ὁ Λούκαρις) καί τόν Ἰούλιο τοῦ ἔτους 1622 ἔχουμε ἐπίσημα τήν ἁγιοκατάταξη τοῦ ἁγίου Γερασίμου μέ εἰδικό Πατριαρχικό Σιγίλλιο, τό ὁποῖο καί βρίσκεται στήν Ἱ. Μονή, ὡς μέγα θησαύρισμα. (Βλ. Ντ. Ἀντωνακάτου, Περί τοῦ Ἱερεμία Κατσαΐτη, Ἐπισκόπου Μαΐνης καί ἡγουμένου τῆς Μονῆς Νέας Ἱερουσαλήμ Κεφαλληνίας, ἀνατ. ἐν Ἀθήναις 1980).

Εἶναι χαρακτηριστικό ὅτι τρία χρόνια μετά τήν ἁγιοκατάταξη τοῦ ἁγίου Γερασίμου, κατά τό ἔτος 1625 τυπώνεται στό Λονδῖνο μέ ἐπιμέλεια καί δαπάνη τοῦ Ἐπισκόπου πρώην Μαΐνης Ἱερεμίου ἡ πρώτη βιογραφία καί ἀκολουθία τοῦ ἁγίου μέ συγγραφέα τόν ἱερομόναχο Μητροφάνη τόν Ναυπλιέα. Ὁ τίτλος τῆς ἐκδόσεως ἔχει ὡς κάτωθι: «Βιβλίον τοῦ ὀρθοῦ λόγου, βεβαίωσις καλούμενον, τυπωθέν διά δαπάνης καί ἐπιμελείας τοῦ Θεοφιλεστάτου ἐπισκόπου πρῴην Μαΐνης κυρίου Ἱερεμίου, Ἐν Λονδώνῃ παρά Ἰωάννη τῷ Ἄβιλαντ κατά τό αχκε’ ἔτος τῆς ἐνσάρκου οἰκονομίας».

Σήμερα, ἡ Ἱερά Μονή τοῦ ἁγίου Γερασίμου Κεφαλλονιᾶς «φιλοξενεῖ» τόν φίλον τοῦ ἁγίου, τόν ἀοίδιμον Ἐπίσκοπον πρῴην Μαΐνης Ἱερεμία στούς ἁγιασμένους μοναστηριακούς χώρους της._ 



Πηγή

Απάντηση